Üniversite öğrencilerinin ve akademik camianın merakla beklediği Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi TBMM Genel Kurulu’nda görüşülmeye devam ediyor. Gece geç saatlere kadar süren oturumda teklifin ilk 13 maddesi kabul edilerek yasalaşma yolunda kritik bir aşama geçildi.
Düzenleme; 2022 öncesi aflardan yararlanamayan öğrencilere üniversiteye dönüş imkanı tanırken, azami süresini dolduran son sınıf öğrencilerine ek sınav hakkı getiriyor ve akademik intihal/parayla tez yazdırma gibi usulsüzlüklere karşı çok ağır yaptırımlar öngörüyor.
İşte TBMM’den geçen ilk 13 maddenin detayları ve madde madde yeni yükseköğretim reformu…
1. Öğrenci Affı Düzenlemesi: Kimler, Nasıl Yararlanacak?

Kabul edilen maddelerle birlikte, 2022 yılından önce çıkarılan öğrenci aflarından çeşitli nedenlerle yararlanamamış olan yükseköğretim öğrencilerine yeni bir başvuru hakkı tanındı.
-
4 Aylık Başvuru Süresi: Kapsamdaki öğrenciler, kanunun resmiyet kazanıp yürürlüğe girmesinin ardından 4 ay içerisinde ilişiklerinin kesildiği üniversitelere başvuruda bulunabilecek.
-
Askerdeki Öğrencilere Özel Muafiyet: Düzenleme sırasında askerlik görevini ifa etmekte olan öğrenciler için başvuru takvimi terhis sonrasına ertelendi. Bu durumdaki vatandaşlar, terhis tarihlerini takip eden 2 ay içinde affa başvurabilecek.
2. Azami Öğrenim Süresini Dolduranlara Ek Sınav Hakkı
Azami öğrenim süresinin sonuna gelen öğrencilerin üniversite ile ilişiklerinin kesilmesini önlemek adına son sınıflara özel esneklik getirildi:
-
Son Sınıflara 2 Ek Sınav: Azami süresi biten son sınıf öğrencilerine (intörnlük eğitimi hariç), başarısız oldukları veya hiç alamadıkları tüm teorik ve uygulamalı dersler için iki ek sınav veya ders tekrarı hakkı verilecek.
-
Ara Sınıflar Kapsam Dışı: Azami öğrenim süresini dolduran ara sınıf öğrencileri bu ek sınav haklarından yararlanamayacak.
3. Parayla Tez Yazdıran ve Yapanlara Ağır Yaptırım: Meslekten Çıkarma ve Para Cezası!
Akademik dürüstlüğü korumayı hedefleyen maddeler kapsamında, başkası adına ücretli veya ücretsiz tez/makale hazırlayanlar ile bu imkanlardan yararlanarak unvan alanlara yönelik tarihi cezalar getirildi:
-
Meslekten Çıkarma ve Unvan İptali: Başkasına yaptırdığı akademik çalışmalarla (tez, yayın vb.) unvan, derece veya atama kazanan akademisyen/öğretim elemanları meslekten çıkarılacak; elde ettikleri akademik unvan ve dereceler geri alınacak.
-
Binlerce Gün Adli Para Cezası: Ücretli veya ücretsiz olarak başkası adına akademik yayın üreten, ürettiren ya da bunlara aracılık eden kişilere 5.000 günden 10.000 güne kadar adli para cezası uygulanacak.
-
Bu İşi Meslek Edinene Katlamalı Ceza: Tez borsası veya akademik usulsüzlüğü meslek haline getirenlere verilecek adli para cezası 10.000 günden az, 20.000 günden fazla olamayacak.
-
Sahte Diplomaya TCK Ayarı: Sahte diploma veya belgelendirme yapanlar, Türk Ceza Kanunu’nun “Resmi belgede sahtecilik” hükümleri uyarınca hapis cezasıyla yargılanacak.
4. Akademide Emeklilik Yaşı ve Kurul Süreçleri
-
75 Yaşına Kadar Sözleşmeli Çalışma: Öğretim üyeleri, yaş haddinden emekli olmalarının ardından, üniversitenin talebi ve YÖK’ün onayıyla 75 yaşını geçmemek kaydıyla 2’şer yıllık sözleşmelerle çalışmaya devam edebilecek.
-
YÖDEK Üyelerine Kıdem Güvencesi: Yükseköğretim Denetleme Kurulu (YÖDEK) üyelerinin kurulda geçirdikleri süreler, mesleklerinde fiilen çalışmış sayılarak derece yükselmesi ve terfilerinde hesaba katılacak.
O Madde Tekliften Çıkarıldı!
TBMM Genel Kurulu’ndaki görüşmeler esnasında AK Parti’nin verdiği önerge doğrultusunda bir maddede değişikliğe gidildi. Yükseköğretim kurumları ile Sağlık Bakanlığı’na bağlı hastanelerde yabancı uyruklu kontenjanından uzmanlık eğitimi alanlara döner sermayeden pay verilmemesini öngören madde düzenleme metninden çıkarıldı.


