Uluslararası Basketbol Federasyonu (FIBA), dünya basketbolunun kaderini ve oyun dinamiğini değiştirecek kapsamlı kural güncellemelerini duyurdu. Antrenör, oyuncu ve hakemlerden oluşan uzman Danışma Grubu’nun önerileri doğrultusunda hazırlanan yeni kurallar 1 Ekim 2026 tarihinden itibaren tüm kulvarlarda resmen yürürlüğe girecek.
Yapılan yenilikler faul tanımlarından şut hilelerinin önlenmesine, görüntülü inceleme (IRS) yetkilerinden oyuncu kıyafetlerine kadar pek çok alanı kapsıyor.
İşte basketbolda yeni dönemi başlatan kural değişikliklerinin tüm detayları…
“Sportmenlik Dışı Faul” Kavramı Tarihe Karıştı
Basketbolun en çok tartışılan konularından biri olan “sportmenlik dışı faul” terimi kural kitabından tamamen çıkarıldı. Oyun içindeki ihlalin sertliğini ve amacını netleştirmek adına iki yeni faul kategorisi getirildi:
-
Engelleme Faulü (Disruptive Foul): Hızlı hücumu veya geçiş oyununu sadece taktik icabı kesmeye yönelik yapılan, oyuncu sağlığını tehlikeye atmayan temaslar bu kapsamda değerlendirilecek.
-
Ağır Faul (Flagrant Foul): Topla oynama amacı gütmeyen, rakip oyuncunun sakatlanmasına yol açabilecek sert, kontrolsüz ve tehlikeli müdahaleler “ağır faul” sayılacak.
Teknik Fauller İkiye Ayrıldı
Teknik faullerin diskalifiye (oyundan ihraç) sürecine etkisi yeniden düzenlendi. Yeni sistemde teknik fauller ikiye ayrılıyor:
-
Biriken (İhraç Hesabına Dahil Olacak) Teknik Fauller: Hakeme veya rakibe saygısızlık, aldatmaya yönelik hareketler (flopping) ve kışkırtıcı davranışlar ihraç hesabına eklenecek.
-
Birikmeyen (İhraç Hesabına Dahil Olmayacak) Teknik Fauller: Oyunu geciktirmek veya idari ihlaller gibi daha hafif teknik faullerde takıma ceza uygulanacak ancak oyuncunun ihraç limitine yansımayacak.
“Şut Numarası” İle Faul Almaya Fren!
Hücum oyuncularının savunmayla temas yaşadıktan hemen sonra şut atıyormuş gibi davranarak haksız serbest atış kazanmasının önüne geçildi.
Yeni Şut Hareketi Kuralı: Bir hareketin “şut eylemi” sayılabilmesi için, oyuncunun temastan önce potaya şut atma niyetiyle omuzlarını ve kollarını yukarı doğru kaldırma hareketini başlatmış olması gerekecek. Aksi takdirde pozisyon şut faulü olarak değerlendirilmeyecek.
Görüntülü İnceleme (IRS) Yetkileri Genişletildi
Hakemlerin video inceleme teknolojisini (Anında Tekrar Sistemi – IRS) kullanabileceği alanlar artırıldı:

-
Çembere Müdahale (Goaltending): Bir faul kararının ardından çembere temas veya çembere müdahale ihlali olup olmadığı maçın herhangi bir anında ekrandan incelenebilecek.
-
Son 2 Dakika Kenar Çizgisi Faulleri: Maçın dördüncü periyodunun son 2 dakikası ile tüm uzatma periyotlarında, kenardan top oyuna sokulurken yapılan faul anında topun hâlâ oyuna sokan oyuncunun elinde olup olmadığı videodan kontrol edilebilecek.
Çorap Zorunluluğu Kaldırıldı
Saha içi ve oyuncu ekipmanlarında da esnekliğe gidildi:
-
Basketbolcuların çoraplarının görünür olmasına ilişkin zorunluluk tamamen kaldırıldı.
-
Reklam ve modern pazarlama uygulamalarına olanak tanımak amacıyla saha içi çizgileri ve işaretleme renklerinde esneklik sağlandı.
Yeni Kurallar Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?
FIBA, Ağustos 2026’da ulusal federasyonlara yeni kurallarla ilgili bilgilendirme seminerleri verecek ve eylül ayında güncellenmiş kural dokümanlarını yayımlayacak. Yeni basketbol kuralları 1 Ekim 2026 tarihi itibarıyla resmen uygulanmaya başlanacak.

