Nöbetçi Eczaneler
Geçici liderlik yapısı oluşturuluyor
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada yeni liderin belirlenmesi için Liderlik Konseyi’nin resmen kurulacağını duyurdu. Yeni lider seçilene kadar Cumhurbaşkanı, Yargı Erki Başkanı ve Anayasayı Koruyucular Konseyi’nden bir fakihin yer aldığı üç kişilik geçici yapının liderlik görevini üstleneceği belirtildi.
Yaklaşık 40 yıl boyunca ülkeyi yöneten Ali Hamaney’in resmi olarak ilan edilmiş bir varisi bulunmuyor. İran’da bir sonraki liderin, Uzmanlar Meclisi olarak bilinen ve 88 kıdemli din insanından oluşan seçilmiş organ tarafından belirlenmesi bekleniyor.
Müctaba Hamaney öne çıkan isimlerden
Hamaney’in oğlu Müctaba Hamaney olası halefler arasında gösteriliyor. POLITICO’ya göre Müctaba Hamaney, babasının servetinin yönetiminde önemli rol oynayan ve perde arkasında etkili bir figür olarak biliniyor. Ancak liderlik yarışında tek isim değil. Hamaney’in geçen haziran ayında yaşanan 12 günlük savaş sırasında kendi yerine geçebilecek üç adayı belirlediği iddia ediliyor.
ABD Başkanı Donald Trump, İran halkına seslenerek “İşimiz bittiğinde hükümetinizi devralın. Bu muhtemelen nesiller boyu tek şansınız olacak” ifadelerini kullandı. Demokrasileri Savunma Vakfı’nın kıdemli direktörü Behnam Ben Taleblu ise Hamaney sonrası dönemin mutlaka İslam sonrası bir İran anlamına gelmeyeceğini belirterek, İran İslam Cumhuriyeti’nin ciddi iç ve dış baskılara rağmen ayakta kalmayı başardığını savundu.
Taleblu, Tahran yönetiminin “stratejik olarak gri alanda” faaliyet göstererek hayatta kaldığını ve uluslararası taleplere rağmen nükleer ve balistik füze programlarını yıllarca sürdürdüğünü ifade etti.
Ali Laricani en güçlü adaylardan biri
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkanı Ali Laricani, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ı gölgede bırakarak öne çıkan isimlerden biri olarak değerlendiriliyor. Hamaney’in, tehditlerin yoğunlaştığı dönemde yönetimi ona emanet ettiği iddia ediliyor. Pragmatik bir isim olarak tanımlanan Laricani, 1980’li yıllarda İran-Irak Savaşı sırasında Devrim Muhafızları’nda komutanlık yaptı ve “rejimi ayakta tutan isim” olarak anılıyor.
Alireza Arafi’nin yükselişi
Alireza Arafi daha az bilinen ancak kritik görevlerde bulunan bir din insanı. Hamaney’in sırdaşı olarak gösterilen Arafi, Uzmanlar Meclisi Başkan Yardımcılığı görevini yürütüyor ve aynı zamanda Koruyucular Konseyi üyesi. İran ilahiyat sisteminin de başında bulunan Arafi’nin, bürokratik yetenekleri nedeniyle Hamaney’in güvenini kazandığı ifade ediliyor. Ancak siyasi ağırlık merkezi olmadığı ve güvenlik teşkilatıyla yakın bağlarının bulunmadığı belirtiliyor.
Muhammed Mehdi Mirbagheri Batı karşıtı çizgide
Muhammed Mehdi Mirbagheri de Uzmanlar Meclisi üyesi olarak öne çıkıyor. IranWire’a göre Mirbagheri, Batı’ya sert şekilde karşı çıkıyor ve inananlarla kafirler arasında bir çatışmanın kaçınılmaz olduğuna inanıyor. Kum’daki İslami İlimler Akademisi’nin başkanlığını yürütüyor.
Hasan Humeyni ve diğer isimler
Hasan Humeyni, İslam Cumhuriyeti’nin kurucusu Ruhollah Humeyni’nin torunu. Humeyni Türbesi’nin sorumlusu olan Hasan Humeyni’nin kamu görevinde bulunmadığı ve güvenlik aygıtı üzerinde sınırlı etkisi olduğu değerlendiriliyor. Akranlarına kıyasla daha ılımlı bir çizgide olduğu belirtiliyor.
Bir diğer isim ise Haşim Hosseini Buşehri. Uzmanlar Meclisi’nde birinci başkan yardımcılığı görevini de yürüten Buşehri’nin, veraset sürecini yöneten kurumlarla yakın bağlantıları bulunuyor. Hamaney’e yakınlığıyla bilinse de ülke içinde düşük profilli bir isim olarak öne çıkıyor.