Nöbetçi Eczaneler
Tıp dünyasında geniş yankı bulan ve saygın bilim yayını Scientific Reports dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, lazer tabanlı fotoakustik spektroskopi yöntemi kullanılarak Parkinson ve Covid-19 hastaları sağlıklı bireylerden yüksek doğrulukla ayırt edildi.
Sistem Nasıl Çalışıyor? Uçucu Bileşiklerden Kimyasal “Parmak İzi”
İnsan vücudu doğal metabolik döngü süresince nefes, deri ve vücut sıvıları aracılığıyla atmosfere uçucu organik bileşikler (VOC) salgılıyor. Bir hastalık geliştiğinde bu bileşiklerin yoğunluğu ve tür dengesi değişime uğruyor:
-
Moleküler Basınç Ölçümü: Geliştirilen ileri lazer sistemi, hastadan alınan örnekleri farklı dalga boylarındaki lazer ışınlarıyla tarıyor. Lazer enerjisini emen moleküllerin oluşturduğu mikroskobik akustik basınç dalgalanmaları hassas sensörlerle ölçülüyor.
-
Hastalığın İmzası Çıkarılıyor: Bu ölçüm sonucunda her bir hastalığa özgü benzersiz bir kimyasal “koku parmak izi” elde ediliyor.
-
Burun Sürüntüsüyle Yüksek Başarı: Araştırma sürecinde özellikle burun sürüntülerinden alınan örneklerin, hasta gruplarını sağlıklı bireylerden ayrıştırmada en net kimyasal sinyali verdiği saptandı.
Hastanelerde Hızlı ve Acısız Ön Tarama Hedefi
Yeni tanı yaklaşımı, invaziv (cerrahi/iğneli) olmayan yapısıyla sağlık hizmetlerinde büyük kolaylık vadetse de henüz gelişim aşamasında bulunuyor:
-
İlk Aşama Testleri Tamamlandı: Çalışma şu an için 24 kişilik kontrollü bir denek grubu üzerinde ön test niteliğinde uygulandı.
-
Dış Faktörlerin Ayrıştırılması Gerekiyor: Bireylerin beslenme alışkanlıkları, yaşları, kronik hastalıkları ve kullandıkları ilaçlar vücut kokusunu doğrudan etkilediği için sistemin tek başına nihai bir tanı aracına dönüşmesi kapsamlı klinik deneyler gerektiriyor.
-
Geleceğin Tanı Standardı: Uzmanlar, sistemin geliştirilmesiyle birlikte gelecekte polikliniklerde ve aile hekimliklerinde saniyeler içinde sonuç veren, tamamen acısız ve düşük maliyetli bir ön tarama testi olarak standart kullanıma gireceğini öngörüyor.